Listy...
Kolekcja Siedmiu Cudów Starożytnego Świata to lista stworzona w II p.n.Ch. przez greckiego poetę Antypatra z Sydonu. W Średniowieczu poddano ją pewnym korektom, ze względu na to, że niektóre z budowli w tym czasie już nie istniały. Wszystkie Cuda pochodziły z obszaru świata ówczesnego, tzn. z rejonu wschodniej części Morza Śródziemnego. Średniowiecze to nie był ostatni okres, w którym wprowadzono zmiany na liście. Później, a zwłaszcza w ostatnim okresie, powstały listy całkiem nowe. Niekiedy ich tworzeniu towarzyszyły protesty i wręcz zarzuty o uleganie lobbingowi. Emocjom dziwić się nie można, bo każda nowa lista cudów świata to ważne narzędzie reklamowe dla świata turystyki.
Siedem Cudów Świata Starożytnego
1Wielka Piramida w Gizie
Zbudowana między 2584, a 2561 p.n.Ch. jest jedyną budowlą z listy, przetrwałą do czasów współczesnych. Ma ponad 146 m wysokości (szerokość to 230 m) i cieszyła się pozycją lidera wśród najwyższych konstrukcji przez ponad 3800 lat, aż do wieku XIV, kiedy to zakończono budowę Katedry Lincolna w Anglii.
Współczesna alternatywa?
Hotel Luxor w Las VegasNowoczesna piramida to chyba najbardziej znane szklane wejście do Luwru w Paryżu. Są także Piramida Waltera w Long Beach w Kalifornii i 30-to piętrowy hotel Luxor w Las Vegas. Najwyższą na świecie konstrukcję o kształcie piramidy znaleźć można, dość niespodziewanie, w Pyongyangu w Korei Północnej. Jest tam, mierzący 330 m hotel Ryugyong.
2Świątynia Artemidy w Efezie
Po tym jak dwukrotnie została zniszczona – najpierw przez powódź, później przez podpalenie – w 323 roku p.n.Ch. otrzymała swoje trzecie wcielenie, w którym przetrwała sześćset lat. Ostatecznie zburzono ją w czasie ataku Gotów w 268 r. AD. Pod koniec XIX wieku udało się odnaleźć miejsce, w którym kiedyś stała, a jej fragmenty przeniesiono do British Museum w Londynie.
Współczesna alternatywa?
Świątynia Wat Rong Khun w TajlandiiWśród wielu podobnych budowli na świecie, największą uwagę przykuwają: niesamowicie misternie wykonana świątynia buddyjsko-hinduistyczna Wat Rong Khun, otwarta w Tajlandii w 1997 roku, ukończona w 1604 roku Harmandir Sahib (Złota Świątynia) w Indiach, Kinkaku-ji w Kioto, Sagrada Familia w Barcelonie i Świątynia Lotus w New Dehli – zbudowana w 1986 roku, laureatka wielu nagród architektonicznych.
3Wiszące Ogrody Semiramidy
To jedyny ze starożytnych cudów świata, którego lokalizacji nie udało się ustalić. Co więcej, niektórzy uważają, że Ogrody nigdy nie istniały i są częścią mitologii. Według innych ocen, Ogrody Semiramidy zbudowane zostały przez króla Nabuchodonozora II, około 600 r. p.n.Ch. Były ułożone tarasowo, tworząc złudzenie wielkiej zielonej góry wyrastającej z centrum starożytnego Babilonu. Jeśli ogrody w ogóle istniały, zostały zniszczone na początku II w. AD.
Współczesna alternatywa?
Miracle Garden w Dubaju
Biorąc pod uwagę lokalizację, oczywistą alternatywą jest położony w Dubaju, Miracle Garden. Otworzony na walentynki w 2013 roku, gromadzi 45 mln kwiatów, na powierzchni 72000 m2. Kompozycje kwiatowe mają kształty serc, gwiazd, domków igloo, piramid.
Inną propozycjami mogą być: amsterdamskie Ogrody Keukenhof, ogrody w Wersalu i Villa d’Este w Tivoli, w Rzymie.
4Latarnia morska w Aleksandrii
Zbudowana przez Ptolemeuszy między 280, a 247 r. p.n.Ch. latarnia mierzyła 137 m wysokości i przez wieki była jedną z najwyższych budowli wzniesionych ręką człowieka. Trzy trzęsienia ziemi w latach 956-1323 doprowadziły do zniszczenia. W formie ruin przetrwała do 1480 roku, kiedy jej kamienie posłużyły do wzniesienia Cytadeli Qaitbay, istniejącej do dzisiaj.
Współczesna alternatywa?
Latarnia morska w Andenes w NorwegiiAlternatyw jest wiele. Piękna latarnia w Lindau w Niemczech, Key Biscane na Florydzie, w Andenes w Norwegii, a także na Wybrzeżu Baltyckim, np. w Jastarni. Najwyższa to licząca 133 m latarnia zbudowana w 1990 roku w Arabii Saudyjskiej.
5Posąg Zeusa w Olimpii
Gigantyczny posąg siedzącego na tronie Zeusa wyrzeźbiony został około 435 r. p.n.Ch., przez Fidiasza. Podstawowym materiałem było drewno, pokryte płytami z kości słoniowej i złota. Sam tron wykończono drewnem hebanowym, kością słoniową, złotem i kamieniami szlachetnymi. W 425 r. AD uległ zniszczeniu w pożarze Świątyni Zeusa. Według innej wersji, wcześniej przewieziono go do Konstantynopola, gdzie spłonął w czasie pożaru Pałacu Lausosa.
Współczesna alternatywa?
Złoty Budda w BangkokuZłoty Budda w Bangkoku może być jedną z opcji. Jest to najcięższa na świecie statua wykonana ze złota. Waży 5.5 tony. Inna możliwość to Świątynia Wiosenna Buddy w chińskim Henan, gdzie mieści się statua najwyższa, mierząca 128 m.
6Mauzoleum w Halikarnasie
Zbudowany w latach 353-350 p.n.Ch. grobowiec Mauzolosa, perskiego satrapy (gubernatora prowincji) miał 45 m wysokości i był pokryty reliefami wykonanymi przez czterech różnych greckich rzeźbiarzy. Stał w Halikarnasie, w pobliżu dzisiejszego kurortu turystycznego – Bodrum na wybrzeżu tureckim. Seria trzęsień ziemi, między XII-XV w. doprowadziła do jego zniszczenia. Od imienia Mauzolosa pochodzi słowo mauzoleum, którym obecnie nazywa się każdy okazały grobowiec, zbudowany powyżej powierzchni gruntu.
Współczesna alternatywa?
Taj Mahal w Indiach
Najsłynniejsze mauzoleum na świecie to Taj Mahal, zbudowane w 1643 roku na rzece Jamuna w pobliżu Agry, gdzie pochowano ciało Mumtaz Mahal – ulubionej żony Szahdżahana, muzułmańskiego władcy imperium w Indiach, panującego w połowie XVII w.
Niektórzy przypomną sobie także Mauzoleum Lenina w Moskwie…
7Kolos z Rodos
Posąg poświęcony greckiemu bogu słońca, Heliosowi, stał u wejścia do portu na wyspie Rodos. Wzniesiony w 280 r. p.n.Ch., dla uczczenia zwycięstwa nad władcą Cypru – Antygonem I Jednookim, przetrwał zaledwie 54 lata. Jego istnienie zakończyło trzęsienie ziemi. Miał 30 m wysokości, wykonany z brązu i żelaza.
Współczesna alternatywa?
Chrystus Zbawiciel w Rio de JaneiroOczywistą alternatywą jest statua Chrystusa Zbawiciela w Rio de Janeiro. Ma podobną wysokość, stoi niedaleko morza i robi duże wrażenie.
Siedem Cudów Świata Wieków Średnich
W wiekach XIX i XX, w literaturze pojawiały się nowe listy cudów świata. Nazywano je różnie: Cuda Wieków Średnich, Siedem Cudów Wieków Średnich, Siedem Cudów Średniowiecza, Architektoniczne Cuda Wieków Średnich. Kompilacja tych list wygląda następująco:
1Sonehenge w Anglii
2Krzywa Wieża w Pizie
3Koloseum w Rzymie
4Wielki Mur Chiński
5Hagia Sophia w Istambule
6Porcelanowa Wieża w Nankinie
7Katakumby Kaum asz-Szukafa w Aleksandrii, w Egipcie
Siedem Cudów Świata Współczesnego
Lista stworzona w 1994 roku przez Amerykańskie Towarzystwo Inżynierów ma wyraźne skrzywienie w kierunku amerykańskim. Szczególną uwagę zwrócono na osiągnięcia inżynierskie.
1Tunel pod Kanałem La Manche
2Wieża CN w Toronto
3Empire State Building w Nowym Jorku
4Most Golden Gate w San Francisco
5Poldery w delcie Zuiderzee w Holandii
6Kanał Panamski
7Zapora Itaipu na granicy brazylijsko- paragwajskiej
Siedem Cudów Świata Przemysłowego
Lista utworzona przez BBC.
1Statek parowy z XIX w. – SS Great Eastern
2Latarnia morska Bell Rock w Szkocji
3Most Brookliński w Nowym Jorku
4System kanalizacyjny w Londynie
5Pierwsze kolejowe połączenie transkontynentalne
6Kanał Panamski
7Zapora Hoovera na granicy Arizony i Nevady
Nowa lista Siedmiu Cudów Świata
Przygotowana z inicjatywy linii lotniczej Swiss w 2007 roku. Spotkała się z krytyką i sugestiami nieczystej gry. Organizacje turystyczne różnych krajów zaczęły stawiać pytania o „ukryte koszty” i metodologię głosowania.
1Wielki Mur Chiński
2Petra w Jordanii
3Chrystus Zbawiciel w Rio de Janeiro
4Machu Picchu w Peru
5Chichen Itza w Meksyku
6Koloseum w Rzymie
7Taj Mahal w Indiach
Nowa lista Siedmiu Cudów Natury
Utworzona przez tych samych autorów. W 2011 roku.
1Wodospady Iguazu na granicy argentyńsko-brazylijskiej
2Wyspa Jeju w Korei Południowej
3Wyspa Komodo w Indonezji
4Podziemna rzeka Puerto Princesa na Filipinach
5Góra Stołowa w Afryce Południowej
6Zatoka Halong w Wietnamie
7Lasy deszczowe w Brazylii
Autor: Jarosław Mojzych
Źródło: The Telegraph
26 czerwca 2017